Một dự án hình thành đô thị vệ tinh cho sự tập trung cộng đồng dân nhập cư đang là sự quan tâm của tòan thị trấn yên tĩnh vì đây là dự án đô thị-công nghiệp quy họach trong khu dân cư sinh thái nhà vườn. Dự án, vì lẽ đó, dấy lên sự quan tâm sâu sắc về các vấn đề an cư của xã hội, về sự tập trung dân nhập cư trong khu công nghiệp, và điều này có thể ảnh hưởng đến cảnh quan, cấu trúc hạ tầng hiện hữu của địa phương cùng các vấn đề xã hội khác…
Sự gia tăng của dân nhập cư:
Nằm ở phía Bắc của tỉnh Đồng Nai, huyện Vĩnh Cửu là một huyện có dân số tăng truởng rất nhanh. Theo thống kê toàn huyện có 25.000-30.000 người (2005) thì năm 2010 đã lên đến 45.000 người, và theo dự đoán, sẽ tăng lên 68.000 người (năm 2020) trong đó dân số trẻ (18-35 tuổi) sẽ chiếm tới 68%. Có nhiều nguyên nhân của sự di dân từ các vùng thuộc Miền Bắc như Thái Bình, Hưng Yên, Hà Nội, Thanh Hóa… đến các tỉnh ven biển Nam Trung Bộ như Nha Trang, Phan Thiết, Bình Thuận… về huyện Vĩnh Cửu. Tựu chung là dân nhập cư đa số là lực lượng lao động trẻ đang tập trung vào các nhà máy, công ty trong khu công nghiệp như KCN CHANGSHIN hiện nay.
Cổng vào khu CN Changshin
Vì nông thôn càng ngày càng ít sức hấp dẫn với đối tượng lao động trẻ, họ háo hức đi tìm một vùng đất mới để thỏa mãn giấc mơ lập nghiệp; vùng đât mới mở ra cho họ các cơ hội được học hành, làm việc trong môi trường lao động công nghiệp cao, thu nhập cao hơn so với lao động đồng ruộng. Nhớ ngày nào thủy điện Trị An vừa khởi động, đa số dân các tỉnh miền Bắc ồ ạt đổ về các công trường Mã Đà, Hiếu Liêm…làm việc, sinh sống, định cư lâu dài cho đến nay. Gặp điều kiện sống thích hợp, khi hậu ôn hòa, giao thông thuận tiện, nên “đất lành chim đậu”, số dân nhập cư càng ngày càng đông, ngày càng thu hút thêm nhiều dân nhập cư đồng hưong về đây lập nghiệp.
Mật độ dân số - áp lực của đô thị hóa:
Sự tập trung đông dân đã nảy sinh nhiều vấn đề trong nội đô, Thành phố Biên Hòa, thủ phủ của tỉnh Đồng Nai, cũng đã quá chật hẹp với 2.969 người/km2, đứng thứ 3 trong cả nước về mật độ tập trung cao. Giao thông tắc nghẽn vào những giờ cao điểm, đường sắt, đường bộ cũng đông nghẹt người vào những ngày lễ, tết… .Sự tập trung đông dân kéo theo những thay đổi về hạ tầng kiến trúc như trường học, bệnh viện, nhà trẻ, chợ… phải mở rông đón thêm con em dân nhập cư, Một lượng lớn dân nhập cư mới còn sống tạm bợ trong các khu nhà thuê, tập trung gần các khu công nghiệp, dẫn theo những khó khăn trong quản lý hành chánh, xã hội trong đó nhà ở là vấn đề bức bách vì ở dân tạm trú thường ở thường ở những khu vực chật hẹp, chất lượng thấp, gây nên ô nhiễm môi trường mà ở mức độ quản lý hành chánh cấp xã, huyện không thể giải quyết nổi vì điều này liên quan đến bài toán đô thị hóa, tập trung dân và giãn dân.
Dự án Khu đô thị công nghiệp Thạnh Phú- Bước đi đột phá của tỉnh Đồng Nai:
Với đà tăng trưởng dân số và sự mở rộng ven của TP.HCM, tỉnh Đồng Nai nằm trong bán kính 30-50km, của TP.HCM về phía Đông được quy họach là khu đô thị vệ tinh dành cho khu du lịch, sinh thái, là “lá phổi” cho thành phố HCM vốn đã bị ô nhiễm nặng nề vì môi trường, hạ tầng bị tàn phá, vì lượng xe cộ 6.5 triệu chiếc ngày chạy trên đường phố, vượt khỏi tầm kiểm soát về khói bụi, khí thải…
Cù lao Tân Triều – khu du lịch sinh thái Bưởi Tân Triều
Tuy nhiên, tỉnh Đồng Nai cũng có những vấn đề tương tự như thành phố HCM về môi trường, về áp lực dân số tại thành phố Biên Hòa. Do đó một khu đô thị vệ tinh tại các huyện ngọai biên sẽ là giải pháp tốt nhất để kéo giãn dân ra ngòai trung tâm, quy họach lại môi trường sống vốn đã chật chội cho dân nhập cư và cho dân nội cư. Đây là bước đột phá của tỉnh Đồng Nai với quy họach khu đô thị công nghiệp Thạnh Phú rộng 897 ha. Được quy họach, mở rộng từ khu công nghiệp CHANGSIN hiện nay, đô thị CN Thạnh Phú hình thành vùng tập trung dân cư cao, có khu nhà ở tái định cư, có chung cư cho những người thu nhập thấp. Đây là giải pháp cho dân nhập cư vốn đang khó khăn về nhà ở. Ngòai ra, đô thị còn có có trung tâm thương mại, bưu điện, công viên, cửa hàng tiện ích, nhà trẻ, trường học các cấp nằm trong tổng thể xây dựng đảm bảo đời sống cư dân trong khu đô thị được an toàn, đầy đủ tiện ích. Điểm nhấn của khu đô thị là các công viên trung tâm, công viên cây xanh, công viện thể dục thể thao cùng các dãy nhà phố liên kế, nhà phố, biệt thự…thông thương nhau qua các lối đi bộ, đường nhựa, hàng cây, cây xanh tiểu đảo…
Cù lao Tân Triều
Đô thị Công nghiệp Thạnh Phú hình thành trên sự hài hòa cảnh quan ngọai vi với những cánh đồng lúa, vườn cây, đồi cọ bao quanh. Cách đô thị 2km là làng bưởi Tân Triều, nơi nổi tiếng với trái Bưởi chất lượng cao vì độ ngọt, xanh tươi, cung cấp cho nội địa và xuất khẩu. Chen trong quy hoạch xanh đó là trường học từ mẫu giáo, mầm non Tân Bình, Tân Phú, hay nhà thờ Tân Triều, các trung tâm y tế cấp tỉnh Đồng Nai, cấp xã, huyện chen nhau dọc trục lộ DT768 đang mở rộng của địa phương, cùng các cảnh quan tín ngưỡng khác như nhà thờ Tân Triều, chùa chiền…
Làng Bưởi Tân Triều
Vì vậy, dự án đang được hình thành, hứa hẹn sẽ giải quyết được bài toán tập trung dân, hình thành khu công nghiệp-thương mại với chất lượng sống đô thị đầy tiện ích cho cư dân nhập cư và dân bản địa. Với thành phố HCM, đó sẽ là khu đô thị sinh thái hài hòa giữa yếu tố công nghiệp hiện đại và khu dân cư nhà vườn, có không gian mát mẻ, có tiểu đảo, cù lao dành cho du ngoạn sông nước, trồng trọt nông nghiệp.
Đô thị Công Nghiệp Thạnh Phú thực sự là bước đột phá của tỉnh Đồng Nai trong việc quy họach tập trung dân lao động ngọai tỉnh, quy hoạch lại giao thông vùng, tái cơ cấu công nghiệp-dịch vụ, giảm áp lực dân số cho Biên Hòa nói riêng và thành phố HCM nói chung.
Sự gia tăng của dân nhập cư:
Nằm ở phía Bắc của tỉnh Đồng Nai, huyện Vĩnh Cửu là một huyện có dân số tăng truởng rất nhanh. Theo thống kê toàn huyện có 25.000-30.000 người (2005) thì năm 2010 đã lên đến 45.000 người, và theo dự đoán, sẽ tăng lên 68.000 người (năm 2020) trong đó dân số trẻ (18-35 tuổi) sẽ chiếm tới 68%. Có nhiều nguyên nhân của sự di dân từ các vùng thuộc Miền Bắc như Thái Bình, Hưng Yên, Hà Nội, Thanh Hóa… đến các tỉnh ven biển Nam Trung Bộ như Nha Trang, Phan Thiết, Bình Thuận… về huyện Vĩnh Cửu. Tựu chung là dân nhập cư đa số là lực lượng lao động trẻ đang tập trung vào các nhà máy, công ty trong khu công nghiệp như KCN CHANGSHIN hiện nay.
Cổng vào khu CN Changshin
Vì nông thôn càng ngày càng ít sức hấp dẫn với đối tượng lao động trẻ, họ háo hức đi tìm một vùng đất mới để thỏa mãn giấc mơ lập nghiệp; vùng đât mới mở ra cho họ các cơ hội được học hành, làm việc trong môi trường lao động công nghiệp cao, thu nhập cao hơn so với lao động đồng ruộng. Nhớ ngày nào thủy điện Trị An vừa khởi động, đa số dân các tỉnh miền Bắc ồ ạt đổ về các công trường Mã Đà, Hiếu Liêm…làm việc, sinh sống, định cư lâu dài cho đến nay. Gặp điều kiện sống thích hợp, khi hậu ôn hòa, giao thông thuận tiện, nên “đất lành chim đậu”, số dân nhập cư càng ngày càng đông, ngày càng thu hút thêm nhiều dân nhập cư đồng hưong về đây lập nghiệp.
Mật độ dân số - áp lực của đô thị hóa:
Sự tập trung đông dân đã nảy sinh nhiều vấn đề trong nội đô, Thành phố Biên Hòa, thủ phủ của tỉnh Đồng Nai, cũng đã quá chật hẹp với 2.969 người/km2, đứng thứ 3 trong cả nước về mật độ tập trung cao. Giao thông tắc nghẽn vào những giờ cao điểm, đường sắt, đường bộ cũng đông nghẹt người vào những ngày lễ, tết… .Sự tập trung đông dân kéo theo những thay đổi về hạ tầng kiến trúc như trường học, bệnh viện, nhà trẻ, chợ… phải mở rông đón thêm con em dân nhập cư, Một lượng lớn dân nhập cư mới còn sống tạm bợ trong các khu nhà thuê, tập trung gần các khu công nghiệp, dẫn theo những khó khăn trong quản lý hành chánh, xã hội trong đó nhà ở là vấn đề bức bách vì ở dân tạm trú thường ở thường ở những khu vực chật hẹp, chất lượng thấp, gây nên ô nhiễm môi trường mà ở mức độ quản lý hành chánh cấp xã, huyện không thể giải quyết nổi vì điều này liên quan đến bài toán đô thị hóa, tập trung dân và giãn dân.
Dự án Khu đô thị công nghiệp Thạnh Phú- Bước đi đột phá của tỉnh Đồng Nai:
Với đà tăng trưởng dân số và sự mở rộng ven của TP.HCM, tỉnh Đồng Nai nằm trong bán kính 30-50km, của TP.HCM về phía Đông được quy họach là khu đô thị vệ tinh dành cho khu du lịch, sinh thái, là “lá phổi” cho thành phố HCM vốn đã bị ô nhiễm nặng nề vì môi trường, hạ tầng bị tàn phá, vì lượng xe cộ 6.5 triệu chiếc ngày chạy trên đường phố, vượt khỏi tầm kiểm soát về khói bụi, khí thải…
Cù lao Tân Triều – khu du lịch sinh thái Bưởi Tân Triều
Tuy nhiên, tỉnh Đồng Nai cũng có những vấn đề tương tự như thành phố HCM về môi trường, về áp lực dân số tại thành phố Biên Hòa. Do đó một khu đô thị vệ tinh tại các huyện ngọai biên sẽ là giải pháp tốt nhất để kéo giãn dân ra ngòai trung tâm, quy họach lại môi trường sống vốn đã chật chội cho dân nhập cư và cho dân nội cư. Đây là bước đột phá của tỉnh Đồng Nai với quy họach khu đô thị công nghiệp Thạnh Phú rộng 897 ha. Được quy họach, mở rộng từ khu công nghiệp CHANGSIN hiện nay, đô thị CN Thạnh Phú hình thành vùng tập trung dân cư cao, có khu nhà ở tái định cư, có chung cư cho những người thu nhập thấp. Đây là giải pháp cho dân nhập cư vốn đang khó khăn về nhà ở. Ngòai ra, đô thị còn có có trung tâm thương mại, bưu điện, công viên, cửa hàng tiện ích, nhà trẻ, trường học các cấp nằm trong tổng thể xây dựng đảm bảo đời sống cư dân trong khu đô thị được an toàn, đầy đủ tiện ích. Điểm nhấn của khu đô thị là các công viên trung tâm, công viên cây xanh, công viện thể dục thể thao cùng các dãy nhà phố liên kế, nhà phố, biệt thự…thông thương nhau qua các lối đi bộ, đường nhựa, hàng cây, cây xanh tiểu đảo…
Cù lao Tân Triều
Đô thị Công nghiệp Thạnh Phú hình thành trên sự hài hòa cảnh quan ngọai vi với những cánh đồng lúa, vườn cây, đồi cọ bao quanh. Cách đô thị 2km là làng bưởi Tân Triều, nơi nổi tiếng với trái Bưởi chất lượng cao vì độ ngọt, xanh tươi, cung cấp cho nội địa và xuất khẩu. Chen trong quy hoạch xanh đó là trường học từ mẫu giáo, mầm non Tân Bình, Tân Phú, hay nhà thờ Tân Triều, các trung tâm y tế cấp tỉnh Đồng Nai, cấp xã, huyện chen nhau dọc trục lộ DT768 đang mở rộng của địa phương, cùng các cảnh quan tín ngưỡng khác như nhà thờ Tân Triều, chùa chiền…
Làng Bưởi Tân Triều
Vì vậy, dự án đang được hình thành, hứa hẹn sẽ giải quyết được bài toán tập trung dân, hình thành khu công nghiệp-thương mại với chất lượng sống đô thị đầy tiện ích cho cư dân nhập cư và dân bản địa. Với thành phố HCM, đó sẽ là khu đô thị sinh thái hài hòa giữa yếu tố công nghiệp hiện đại và khu dân cư nhà vườn, có không gian mát mẻ, có tiểu đảo, cù lao dành cho du ngoạn sông nước, trồng trọt nông nghiệp.
Đô thị Công Nghiệp Thạnh Phú thực sự là bước đột phá của tỉnh Đồng Nai trong việc quy họach tập trung dân lao động ngọai tỉnh, quy hoạch lại giao thông vùng, tái cơ cấu công nghiệp-dịch vụ, giảm áp lực dân số cho Biên Hòa nói riêng và thành phố HCM nói chung.
Tuấn Anh
